Category Archives: Therapie

Gangen en nog eens gangen (juli 2015)

De geest van iemand die in de war is, functioneert niet op dezelfde wijze als bij een normaal mens. Een drie, viertal jaren geleden beschreef ik al eens de gangen van en naar een open afdeling. Nu ik er recent ben geweest volgt hier weer een beschrijving.

Wie Zuiderpoort niet kent, raakt snel verward, zelfs als niet opgenomene want alleen al de drie mogelijkheden die er zijn die op afzonderlijke tijdstippen dan ook nog eens afgesloten blijken, zijn een crime.

Laat ik beginnen, komende vanaf het Spaarne Gasthuis, met de gang naar Fact; direct links na de rode banken. Halverwege kan je rechtsaf om in de olijventuin te komen. De toegangsdeuren van Fact zijn na tijd X ‘gesloten’ of alleen met een pasje te openen. De tuin zelf heeft een handmatige en een automatische deur waardoor je In die olijventuin rechtdoor loopt, door een rode dubbele deur een gang in. Ergens bovenaan het plafond hang een bordje met Kliniek Open Volwassenen. Voordat je daar bent passeer je eerst aan de linkerzijde een gang naar het B-gedeelte van de afdeling zelf.

De tweede linkse deur leidt naar 4 toiletten en de derde dubbele deur; ook alleen op gezette tijden open; naar de afdeling zelf. Begin alvast maar te lachen want rechts is er ook een deur waarmee de doorgaande gang die van de andere kant af, voorbij de olijventuin en de liften, soms, met nadruk op soms, toegankelijk is.

gangenResume: bij nacht en ontij keuze uit twee deuren via de olijventuin en daarna op gezette tijden toegang naar de afdeling.

Nog een stapje moeilijker? De linkse deur van de olijventuin leidt naar de Fact maar is zoals gezegd niet altijd open. En voor wie het nu nog snapt: de olijventuin is aan de zijde van de receptie (zeg maar Europaweg) toegankelijk maar kent wederom een handmatige en een automatisch deur die na tijd Y alleen met een belpaneel toegankelijk zijn. Dit is de toe- uitgang naar de Americavaart.

Google maps is wellicht een betere optie.

Rolf Th.J. van der Geest (ervaringsdeskundig en redactielid)

Strohalm (januari 2014)

Wat zijn je drijfveren? Wie of wat steunde je? Wat is de sleutel tot het succes waar velen naar streven? Is er een universele oplossing voor?

Het zijn zo wat vragen die een psychiater mij stelde toen we elkaar buiten Zuiderpoort tegen kwamen. Hij wilde maar al te gretig weten hoe het kwam dat ik al 3,5 jaar zonder terugval was. Was er ergens een gemeenschappelijke overeenkomst en ik wist niets beter te zeggen dan: “ik behield het geloof in mezelf”, “ik heb een groot sociaal opvangnet”, “klassieke muziek” maar het meest belangrijke is wel dat geloof in mezelf. Aan het einde van de tunnel schijnt het licht.

Ik ben totaal binnen 7 jaar bijna 10 keer terug gevallen. Heb meerdere opvangklinieken van binnen en buiten gezien, had minstens 3 psychiaters en zeker het tienvoudige aan helpers om mij heen. Toch wil ik hierbij ook die sociale factor niet onderschatten. Het dagelijkse trouwe bezoek van mijn vriend Wilfred die niets beters wist mee te nemen dan een blikje Cola light. Zijn blik in zijn ogen “jij redt het wel; jij vecht jezelf erboven op”.

Het is dus niet alleen het geloof in eigen kunnen, nee, het is ook het vertrouwen dat anderen in je stellen dat jij het in je hebt en daarmee bedoel ik ook jou die dit nu zit te lezen: “er is een uitweg; heb en behoud het geloof in jezelf en in de behandelaars maar wees tevens strijdbaar; laat niet over je heen lopen”.strohalm

Er schijnt een onderzoek te zijn naar die strohalm. Wat drijft mensen, hoe komt de een eruit en hoe de ander. Zijn er gemeenschappelijke factoren? Hoe zit dat binnen de familie? Is er een overeenkomst tussen leden van dat gezin. Is er iets binnen de voorkeuren van muziek, de vormen van geloof, de wijze van opvoeding, de pubertijd en de vorming tot volwassene. Kortom men probeert over de totale breedte van dat spectrum de gouden voorzet te vinden.

Waarom slaat bepaalde medicatie bij de een of bij de ander wel of niet aan. Welke klik is er tussen de therapie en het herstel van de betrokkene? In een van mijn artikelen haal ik een tekst uit de opera Dido and Aeneas aan waarbij de ene geliefde tegen de ander zingt: “Remember me, but don’t forget my fate”. In een notendop is dat de essentie waar ik in geloof: “gedenk me maar vergeet mijn lot niet”. Daar schuilt een kracht in namelijk de wil om “aan gedacht te worden” (jou bestaan wordt erkend en is niet voor niets geweest) maar vooral dat wat geweest is, zal zijn sporen achterlaten. Of je komt er uit maar wees ervan bewust dat dit niet ongeschonden zal zijn.

Er is een mooi Latijns spreekwoord dat stelt:

Luctor et emergo of ik worstel en kom boven.

Rolf van der Geest (ervaringsdeskundige)

© Copyright Cliënten Belangen Blad januari 2014

Signalen (juli 2010)

De hersenen, ik schreef er al eens eerder over, zijn zeer wonderlijk. Hoe werken gedachten bijvoorbeeld en wat misschien belangrijker is, hoe verloopt het proces voordat je in een psychose bent beland?

Het begint eenvoudig met een enkele gedachte bijvoorbeeld: mijn vader zal toch niet op bezoek komen. Essentieel hierin is dat er een angstbron in zit namelijk een vader die waarschijnlijk op bezoek zal komen terwijl ik dat dus feitelijk niet wil. Die ene gedachte begint zich te herhalen. In eerste instantie 1 keer per uur wat toch al 24 keer per dag is; het geheel van gedachten is nog rustig maar op het moment dat de versnelling van de herhaling aanvangt, is gelijk ook de eerste stap tot een mogelijke psychose gezet.

In het begin is ieder moment waar het aantal gedachten zich verdubbelt er een waarin nog ingegrepen kan worden door de juiste medicatie maar het is voor medici en ook voor mijzelf bijzonder moeilijk een verslechterende fase te her- of erkennen. Is een bepaalde gedachte twee keer per uur gevaarlijk of gaan de bellen rinkelen zodra dit 4 keer per uur is? Bedenk wel dit is inmiddels al 1 keer per kwartier en al tegen de 100 keer per dag. Tegelijkertijd vergeet ik een keer mijn medicatie. Op zich niet zo erg maar toch.

Ik denk dat de controle kwijt is op het moment dat je de spiraal van toenemende gedachten niet weet te doorbreken. Enerzijds is er dus een toenemende angst, anderzijds is er ook iets in het bewustzijn dat die controle geleidelijk overgeeft. De automatische piloot is halverwege ingeschakeld. Het aantal keer dezelfde gedachte is inmiddels opgelopen tot 8 keer per uur maar begint al dichtbij de 16 keer per uur te komen.Seaman_send_Morse_code_signals

Ergens in dit traject is het op tijd innemen van medicatie ook belangrijk maar het lijkt wel dat het hetzelfde systeem is waar in wordt gezegd dat het innemen nog wel even kan wachten. Alles is immers onder controle. Ik halveer de medicatie en vergeet dit te melden. Het belang van rust en regelmaat wordt gewoon onderschat. Het belang van gezonde voeding is ook zoiets. Ik kwam in die fase veel bij een bekende hamburgerketen en ook de pizzaboer was mij niet vreemd maar dat soort eten versterkt wel de neerwaartse spiraal.

Het hebben van voldoende lichamelijke beweging maar ook het onderhouden van sociale contacten zijn belangrijk. Niet alleen overdag maar ook ’s nachts begint dezelfde gedachte de overhand te krijgen. Men ‘vergeet’ namelijk te slapen of wellicht is het zo dat de noodzaak tot voldoende rust wordt overruled door die van de doordraaiende gedachte. Van 32 gedachten gaat het naar 64 en zo weer verder. Dan komt natuurlijk het moment waarop de hersenen de snelheid van de informatie niet meer aankunnen. De cruisecontrole is nu ingeschakeld en we bevinden ons geheel in een psychose. We nemen nog wel dingen waar maar feitelijk zijn we al niet meer ‘aanwezig’. Medicatie wordt soms voor meerdere dagen vergeten.

In de laatste fase zoeken we bescherming, we zoeken veiligheid, we zoeken een vertrouwde plek. Ik weet me bijvoorbeeld te herinneren dat ik naar het huis van mijn vriend toeging en toen ik binnenkwam in zijn ‘kliniek’ voorafgaande aan mijn derde opname, er een last van mijn schouders afviel. Ik was weer in goede handen.

Rolf Th.J. van der Geest (ervaringsdeskundige)

© Copyright Cliënten Belangen Blad juli 2010

Pluralis majestatis (juni 2011)

Een houten langwerpige kist was het met aan de bovenkant een langwerpige uitsparing voor een matras. Een kussen ontbrak evenals een deken of een laken. Er waren geen schilderijen en de ramen waren afgedekt met driekwart gesloten luxaflex waar je vanwege het dubbelglas niet bij kon. Feitelijk was deze kamer ontdaan van alle invloeden uit de buienwereld. Ik bevond me in een isoleercel.

Als ik in een psychose ‘zit’ redeneer ik meestal in de ‘wij’ vorm. Zoiets als “dat hebben wij toch goed gedaan” terwijl er op dat moment helemaal geen sprake is van ‘wij’. We voelen ons oppermachtig, onoverwinnelijk en onaantastbaar, we zijn voor eventjes koning en koningin van dit land. De ik-vorm komt eigenlijk bij mij niet voor in een psychose en ik vraag me wel eens af waarom. Voelen wij ons sterker? Hebben we meer invloed? Willen we de leiding hebben over het universum?images

Kennelijk staat die overheersing alleen want ik weet ook dat in diezelfde psychose ik het heft uit handen gaf. Ik liep bijvoorbeeld van punt A naar punt B mat mijn ogen dicht, niet angstig om te vallen of tegen onbekende obstakels aan te lopen. Ik reed met mijn auto in vreemde wijken niet bang om te verdwalen of een ongeluk te veroorzaken. Ik liet los en tegelijkertijd hield ik vast. Een soort van bevroren momentum.

“Wij, Beatrix, Koningin der Nederlanden hebben de eer U voor te stellen…..” Deze zin is wel de meest bekende zin in pluralis majestatis. Een enkel persoon richt zich tot een meerderheid en spreekt vanuit een meervoudsvorm.

Ik probeer op de een of andere manier tijd vast te houden, te vertragen, uit te stellen zodat ik nog langer van die ene seconde kan genieten maar terwijl ik dus dat ultieme genot afwacht, tikt de tijd genadeloos door. Ik weet dat en ik voel het ook: ik moet weer voort maken, weer opschieten maar daarbij tegelijkertijd pas op de plaats houden en me niet laten overdonderen door de haast van de maatschappij. Te haastig is niet goed maar te lang uitstellen ook niet. Ik zoek het evenwicht.

Is een psychose gelijk aan dat evenwicht? Omdat er zoveel chaos tegelijk gebeurt in de hersenen is dat niet tevens het moment van stilte? Het bevroren momentum?

In de film “People in white” wordt op fantastische wijze een beeld geschetst van de psychiatrische mens. Hoe leven totale waanzin en volslagen normaal gedrag samen. Hoe worden beslissingen van medici genomen en hoe reageren de mensen die de gevolgen van die beslissingen moeten ondergaan. 2_kroon_1840Het interessantste aspect van de film is wel dat alles was daar wordt nagespeeld, waar gebeurd is. Ik herkende mijn houten bed en de wijze van praten, de warmte en betrokkenheid van het verplegend personeel maar ook de afstandelijkheid (lees professionele houding) van de behandelaars. De effecten van medicatie maar ook de effecten van de onderlinge verhoudingen tussen behandelden.

Kijk die film kan ik alleen maar schrijven; het geeft een waarheidsgetrouw beeld van de psychiatrische mens.

Rolf Th.J. van der Geest (ervaringsdeskundige)

© Copyright Cliënten Belangen Blad juni 2011